nënë

Nga Wiktionary
Shko tek: lundrim, kërko

Nënë f.sh. -

  1. Gruaja kundrejt fëmijëve të vet; grua që ka lindur fëmijë, mëmë. Nënë e dashur (e dhembshur, e kujdesshme). Nënë e lumtur. Nënë dëshmori. Nënë me shumë fëmijë. Zemër (dhembshuri) nëne. Qumështi i nënës. Dera (shtëpia) e nënës. Gjuha e nënës- gjuha amtare. U bë nënë- lindi fëmijë. Të pastë nëna! ur. Fëmija pa nënë, si nata pa hënë fj. u.
  2. Femra e një kafshe, që ka pjellë këlysh. Largoi (hoqi) qengjin nga nëna.
  3. bised. Përdoret për t'iu drejtuar me dashuri e me nderim vjehrrës a një gruaje të moshuar.
  4. fig. Burimi a shkaku i diçkaje. Toka nënë. Nëna e gjithë të zezave (të këqijave). Përsëritja është nëna e të mësuarit. libr. fj. u.
  5. fig. Diçka shumë e dashur, e afërme dhe e shtrenjtë. Nëna jonë.
  • S’e bën nëna është shumë i mirë. Ca të nënës (të babait), ca të njerkës (të njerkut) shih te baba, ~i. Si (siç) e ka lindur nëna shih te lind. I ka vdekur nëna diçkaje thjeshtligj.
a) ka ngelur keq diçka; është prishur, nuk ecën, nuk punon;
b) është punë e mbaruar, do të bëhet patjetër. Më është bërë (si) burri i nënës më ka mërzitur tepër, mezi e duroj, s'e shoh dot me sy. Iu bë (iu gjend) nënë e baba dikujt i qëndroi afër dikujt, u kujdes shumë për të, si prind. I doli qumështi i nënës dikujt shih te qumësht, ~i. S'ka bir (zog) nëne thjeshtligj. shih te bir, ~i. Të kërkon babën e nënën shih te babë, ~a. Është rritur në prehër të nënës edhe mospërf. shih te prehër, ~ri. Tregoi edhe qumështin e nënës shih te qumësht, ~i. E ka thithur bashkë me qumështin e nënës 'shih te qumësht, ~i. Dridhej foshnja (fëmija, barra) në barkun e nënës shih te dridhem. Më ka ardhur qumështi i nënës në majë të hundës shih te hundë, ~a. Po nuk qau fëmija, nuk i jep nëna (e ëma) sisë (gji) të pijë fj. u. shih te [qaj]]. Nënë heroinë shih te heroinë, ~a.[1]

Etimologjia[redaktoni]

Prononcimi[redaktoni]

Sinonime[redaktoni]

Antonime[redaktoni]

Fjalë rrjedhëse[redaktoni]

Në gjuhë tjera[redaktoni]


Anglisht- mother
Gjermanisht  - Mutter
Frëngjisht
Polonisht
Japonisht
Hollandisht
Italisht
Suedisht
Portugalisht
Spanisht
Kroatisht
Arabisht
Greqisht
Boshnjakisht
Persisht

Rusisht
Kinezisht
Finlandishte
Norvegjisht
Esperanto
Danisht
Sllovakisht
Hebraisht
Çekisht
Hungarisht
Luksemburgisht
Maqedonisht
Latinisht
Austrishte
Rumanisht

Katalanisht
Serbisht
Sllovenisht
Indonezisht
Bullgarisht
Turqisht
Ukrainisht
Lituanisht
Koreanisht
Bjellorusisht
Irlandisht
Estonisht
Venecianisht
Interlingua
Anglishte e thjeshtë

Referencat[redaktoni]

  1. Fjalori elektronik shpjegues FESH 1.0